Amortyzacja samochodu osobowego – limity od 2026 roku i przykłady

Samochód osobowy wprowadzony do ewidencji środków trwałych amortyzuje się jak każdy środek trwały, ale z ważnym ograniczeniem: odpisy są kosztem tylko do określonego limitu wartości. Od 2026 r. limit zależy od emisji CO₂ i wynosi 100 000 zł, 150 000 zł albo 225 000 zł. Sprawdź, jak ustalić wartość początkową, wybrać stawkę i policzyć odpisy.

Kiedy samochód jest samochodem osobowym?

Zgodnie z art. 5a pkt 19a ustawy o PIT samochód osobowy to pojazd samochodowy o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony, konstrukcyjnie przeznaczony do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą. Za samochód osobowy nie uważa się m.in.:

• pojazdów mających jeden rząd siedzeń, oddzielony od części przeznaczonej do przewozu ładunków ścianą lub przegrodą, z otwartą częścią do przewozu ładunków,
• niektórych pojazdów specjalnych (np. dźwigów, koparek) wymienionych w ustawie,
• pojazdów spełniających wymogi z ustawy o VAT dla aut wykorzystywanych wyłącznie w działalności (art. 86a ust. 16 ustawy o VAT).

Limity amortyzacji i ograniczenia kosztów eksploatacji dotyczą wyłącznie samochodów osobowych w tym rozumieniu.

Wartość początkowa samochodu

Samochód jest środkiem trwałym, jeżeli jest kompletny, zdatny do użytku, ma służyć firmie dłużej niż rok i jest wykorzystywany w działalności. Wartość początkową ustala się:

• przy zakupie – według ceny nabycia, czyli kwoty należnej sprzedawcy powiększonej o koszty związane z zakupem (np. transport, rejestracja, akcyza przy imporcie); nieodliczony VAT zwiększa wartość początkową,
• przy wprowadzeniu auta z majątku prywatnego – według wartości rynkowej z dnia wprowadzenia do ewidencji,
• przy spadku lub darowiźnie – według wartości rynkowej, z zastrzeżeniami opisanymi niżej.

Jak zaksięgować zakup krok po kroku, wyjaśniamy w artykule Jak zaksięgować zakup środka trwałego.

Metoda i stawka amortyzacji

• metoda liniowa – stawka 20% rocznie, czyli amortyzacja przez 5 lat,
• indywidualna stawka – dla samochodu używanego (przed nabyciem przez co najmniej 6 miesięcy) albo ulepszonego; okres amortyzacji nie może być krótszy niż 30 miesięcy, co daje 40% rocznie.

Odpisy zaczyna się od miesiąca następującego po miesiącu wprowadzenia samochodu do ewidencji. Metody degresywnej nie stosuje się do samochodów osobowych.

Limity amortyzacji od 2026 roku

Od 1 stycznia 2026 r. odpisy amortyzacyjne są kosztem tylko od tej części wartości samochodu, która nie przekracza limitu:

• 225 000 zł – samochody elektryczne i napędzane wodorem,
• 150 000 zł – samochody emitujące mniej niż 50 g CO₂/km (w praktyce głównie hybrydy plug-in),
• 100 000 zł – pozostałe samochody spalinowe i hybrydowe.

Te same limity stosuje się do części kapitałowej rat leasingu i do ubezpieczenia AC – przy aucie droższym niż limit składkę AC zalicza się do kosztów proporcjonalnie. Składka OC jest kosztem w całości. Więcej o leasingu piszemy w artykule Zmiany w leasingu i amortyzacji samochodów osobowych w 2026 r.

Jak sprawdzić emisję CO₂?

Wartość emisji CO₂ wynika z dokumentów homologacyjnych pojazdu. Znajdziesz ją m.in. w świadectwie zgodności (CoC), w dokumentach homologacyjnych albo w danych pojazdu w Centralnej Ewidencji Pojazdów (CEPiK). Dokument potwierdzający emisję warto zachować w dokumentacji środka trwałego.

Samochody wprowadzone do ewidencji przed 2026 r.

Według przeważającego stanowiska samochody przyjęte do ewidencji przed 1 stycznia 2026 r. amortyzuje się dalej według limitu obowiązującego w dniu ich wprowadzenia (150 000 zł albo 225 000 zł dla aut elektrycznych). Wątpliwości budzą umowy leasingu zawarte przed 2026 r. – przy takich umowach warto ustalić podejście z księgowym.

Przykłady odpisów

Przykład 1: nowa hybryda powyżej limitu

Przedsiębiorca kupił w lutym 2026 r. nowy samochód hybrydowy (emisja 110 g CO₂/km) za 180 000 zł netto i odliczył VAT. Limit wynosi 100 000 zł.

• odpis roczny: 180 000 zł × 20% = 36 000 zł,
• część stanowiąca koszt: 100 000 / 180 000 = 55,56%, czyli 20 000 zł rocznie,
• koszt miesięczny: 1666,67 zł (od marca 2026 r.).

Przykład 2: używana hybryda plug-in

Przedsiębiorca kupił używany samochód plug-in (emisja 35 g CO₂/km) za 90 000 zł i zastosował indywidualną stawkę 40%. Wartość mieści się w limicie 150 000 zł, więc cały odpis jest kosztem: 90 000 zł × 40% = 36 000 zł rocznie, czyli 3000 zł miesięcznie.

Przykład 3: samochód elektryczny

Samochód elektryczny o wartości 240 000 zł, stawka 20%: odpis roczny 48 000 zł, z czego kosztem jest 225 000 / 240 000 = 93,75%, czyli 45 000 zł rocznie (3750 zł miesięcznie).

Samochód z darowizny lub spadku

Od samochodu otrzymanego w spadku można dokonywać odpisów amortyzacyjnych. Inaczej jest przy darowiźnie: zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 45a ustawy o PIT odpisy od środków trwałych nabytych nieodpłatnie (z wyjątkiem spadku) nie są kosztem, m.in. gdy nabycie było zwolnione z podatku od spadków i darowizn. Wyjątek dotyczy sytuacji, w której darczyńca wcześniej amortyzował ten samochód w swojej firmie (art. 23 ust. 9). Limity wartości obowiązują również w tych przypadkach.

W 360 Księgowość amortyzację naliczysz w menu Środki Trwałe > Amortyzacja – instrukcje znajdziesz w dziale POMOC. Jeżeli używasz w firmie prywatnego auta, przeczytaj też Prywatny samochód w firmie – VAT i koszty w PIT.